Thay đổi thể chế

Mình cũng không muốn lạm bàn về chính trị, về vấn đề học thuật thì còn rất nhiều thứ  phải mày mò nhưng có lẽ hôm nay nên viết một bài.

DSC_0017

Hôm chủ nhật, mình đi học ở đối diện lãnh sự quán Trung Quốc tại TP.HCM. Lúc ra về thì tất cả các ngã đường dẫn đến lãnh sự quán đều có rào chắn hai ba lớp để ngăn cản người biểu tình. Trước lãnh sự quán thì một lớp an ninh dày, cùng với hình ảnh Trọng – Bình đang tay bắt mặt mừng. Mình đi qua khu vực nhà thờ Đức Bà thì thấy một đám đông đang giăng biểu ngữ phản đối Luật đặc khu, mình đứng nhìn dòng người mà nói thật là dân quân đông hơn người đi biểu tình. Sau đó thì qua khu vực dinh Thống Nhất cũng thấy rào chắn và một đám đông nhỏ giăng biểu ngữ phản đối ở đó. Họ còn livestream, quay video các kiểu. An ninh dày đặc khu vực Quận

1. Bắt đầu là năm 1986, thay đổi thể chế nền kinh tế

Cuộc cải cách 1986 với trọng tâm là cải cách thể chế nền kinh tế. Mình xin nhấn mạnh từ thể chế nền kinh tế vì thuật ngữ này quan trọng.

Theo định nghĩa là: Thể chế kinh tế là hệ thống những quy phạm pháp luật nhằm điều chỉnh các chủ thể kinh tế, các hành vi sản xuất kinh doanh và các quan hệ kinh tế. Thể chế kinh tế bao gồm các yếu tố chủ yếu: các đạo luật, luật lệ, quy định, quy tắc,.. về kinh tế gắn với các chế tài xử lý vi phạm; các tổ chức kinh tế; cơ chế vận hành nền kinh tế.

Ngắn gọn hơn, cuộc cải cách 1986 xuất hiện thêm nhiều chủ thể mới trong nền kinh tế chứ không phải chỉ có mỗi nhà nước làm kinh tế. Chủ thể mới trong nền kinh tế đó có thể là tư nhân, tổ chức nước ngoài. Những đóng góp của khu vực kinh tế tư nhân và vốn đầu tư nước ngoài đã làm thay da đổi thịt nền kinh tế và đất nước. Đời sống của nhân dân được cải thiện rất nhiều, điều này thì quá rõ.

2. Từ năm 1986 đến nay thì đã 32 năm và vấp phải những lực cản lớn buộc phải cải cách. Súng ở Biển Đông đã nhắm vào Việt Nam, đòi hỏi Việt Nam phải mạnh.

+ Mười hai quả đấm thép như đấm vỡ mồm nhân dân.

( Mình xin trích ra đây, những số liệu thống kê báo Tuổi Trẻ)

12 đại dự án khởi công với số vốn khổng lồ gần 3 tỷ USD với bao kỳ vọng. Nhưng hiện nay, với số lỗ lũy kế là 16.126 tỷ đồng

Trong đó 6 nhà máy đang vận hành kinh doanh nhưng thua lổ gồm:

  1. Đạm Ninh Bình
  2. Đạm Hà Bắc
  3. Đạm DAP 1 Lào Cai
  4. Đạm DAP 2 Hải Phòng
  5. Đóng tàu Trung Quốc
  6. Thép Việt Trung

3 nhà máy dừng thi công:

  1. Nhà máy Ethanol Phú Thọ
  2. Nhà máy bột giấy Phương Nam
  3. Gang thép Thái Nguyên

3 nhà máy dừng hoạt động:

  1. Nhiên liệu sinh học Bình Phước
  2. Nhiên liệu sinh học Dung Quất
  3. Sợi Đình Vũ

–> Những chỉ thị mạnh mẽ trong việc từ bỏ vai trò kinh tế nhà nước trong nền kinh tế quốc dân.

2afban-von.png

2018-02-04-vn-dnnn-03-h84-1-.jpg

Số liệu đưa ra là năm 2018 là năm cao điểm sẽ thoái vốn ở 181 doanh nghiệp nhà nước. Có thể kể đến những thương vụ thoái vốn đình đám ở Việt Nam như: Vinamilk, Sabeco, Vinatex, Lilama, Vinapharm. ..

+ Một điều đáng buồn đã xảy ra là Nông nghiệp Việt Nam thua cả Campuchia.

Một  trong những nguyên nhân quan trọng được đưa ra là chính sách đất đai ở nước ta có vấn đề khiến doanh nghiệp không dám đầu tư vào nông nghiệp dẫn đến lối làm nông nghiệp nhỏ lẻ, manh múng, thiếu tập trung.

Hậu quả, nông dân Việt Nam bán mặt cho đất, bán thân cho trời, được mùa thì rớt giá, được giá thì mất mùa, dẫn đến hàng loạt những vụ giải cứu thê thảm như giải cứu dưa hấu, giải cứu ớt, thanh long..

Trong khi đó Campuchia đã xây dựng được những thương hiệu gạo quốc gia mạnh, giá cả cạnh tranh và những vùng chuyên canh nông nghiệp rộng lớn phát triển bền vững.

–> Dự kiến Luật đất đai sửa đổi sẽ nới lỏng chính sách hạn điền.

Người nông dân Việt Nam vẫn sẽ tiếp tục chờ đợi để được gieo trồng trên những mảnh đất lớn hơn, phát triển những công nghệ mới, xây dựng được những vùng chuyên canh nông nghiệp rộng lớn phát triền bền vững với chuỗi cung ứng khép kín chứ không quá phụ thuộc vào Trung Quốc như hiện tại. Hy vọng nông thôn Việt Nam sẽ khởi sắc nếu doanh nghiệp đầu tư vào nông nghiệp.

+ Tham nhũng, lãng phí, thiếu dân chủ, minh bạch đã trở thành nỗi bức xúc lớn trong nhân dân, niềm tin bị phá vỡ. Là lực cản lớn nhất trong quá trình phát triển hiện tại của đất nước. Tham nhũng đe dọa sự tồn vong của chế độ.

Xin hãy khoan bình luận về hành động bạo loạn, gây rối diễn ra ở Bình Thuận trong hai ngày vừa qua. Nó không đơn giản là Luật đặc khu mà chính là nỗi bức xúc trong nhân dân bị dồn nén nhiều năm qua.

Tham nhũng, thiếu dân chủ, minh bạch đã trở thành nỗi bức xúc lớn trong nhân dân, niềm tin bị phá vỡ. Là lực cản lớn nhất trong quá trình phát triển hiện tại của đất nước.

Trong những năm qua, Việt Nam tham gia rất nhiều những hiệp định thương mại tự do, theo mình biết là Việt Nam đã tham gia 16 FTA ( Hiệp định thương mại tự do). Những hiệp định FTA này, một mặt giúp Việt Nam được hưởng ưu đãi trong thương mại nhưng còn một điều quan trọng hơn là giúp cải cách hệ thống  luật pháp Việt Nam cởi mở, tự do hơn, hòa nhập với luật pháp quốc tế.

Nhưng vấn đề tham nhũng, lãng phí, thiếu dân chủ và minh bạch thuộc lỗi của toàn bộ hệ thống chính trị. Mình không thể nói hết về vấn đề tham nhũng ở Việt Nam bởi vì nó quá trắng trợn, buộc người dân phải chấp nhận và chịu đựng. Cũng không có số liệu thống kê nào chỉ rõ tham nhũng, lãng phí, thiếu dân chủ và minh bạch đã tàn phá đất nước ra sao.

Và ba đặc khu sẽ chẳng giải quyết được điều gì, chỉ làm cho con bệnh thêm trầm trọng. Nếu như thời thằng nào sinh ra 12 quả đấm vỡ mồm nhân dân thì e rằng ba đặc khu trong tương lai sẽ là 3 đòn chí mạng hạ gục luôn nhân dân. 

–>Nếu như năm 1986 Đảng đã cải cách thể chế nền kinh tế, nhưng Đảng đã quay lưng lại với dân tộc và không dám cải cách thể chế chính trị.

Cải cách thể chế nền kinh tế năm 1986 mang lại những kết quả tốt đẹp. Nhưng cải cách thể chế chính trị sẽ dẫn đến việc Đảng sẽ mất quyền lãnh đạo giống như những chỉ thị gần đây từ bỏ vai trò của kinh tế nhà nước trong nền kinh tế quốc dân. Và Đảng sẽ không cải cách thể chế chính trị.

Hệ thống chính trị hiện tại là một trò hề, một sự xúc phạm đến nhân dân.

–>Bài học quá lớn từ sự sụp đổ của Liên Xô

Gần 20 năm sau khi Liên Xô sụp đổ đã có nhiều người viết về nguyên nhân vì sao Liên Xô sụp đổ một cách có hệ thống, nhiều công trình nghiên cứu đã đi đến kết luận sự sụp đổ của Liên Xô có nguyên nhân sâu xa là do những sai lầm, khuyết tật của mô hình XHCN Xô viết, một chế độ xã hội đã đạt những thành tựu vĩ đại, đóng góp to lớn cho sự phát triển của nhân loại, góp phần quyết định cứu loài người khỏi thảm họa phát – xít, nhưng đã trở nên trì trệ, không đáp ứng được yêu cầu phát triển trong tình hình mới.

Cuộc cải tổ sai lầm ở Liên Xô do M.S.Gorbachev đề xướng là nhân tố trực tiếp dẫn đến sự sụp đổ chế độ xã hội chủ nghĩa trên đất nước Liên Xô.

Mình trích trên wikipedia  về những nội dung cải tổ của M.S.Gorbachev

“Gorbachev đưa ra chương trình mở cửa khiến người dân có nhiều quyền tự do hơn, như tự do ngôn luận. Đây là một thay đổi căn bản, bởi vị việc giám sát ngôn luận và đàn áp những kẻ chỉ trích chính phủ trước kia là một chính sách căn bản của hệ thống Xô viết. Báo chí ít bị kiểm soát hơn, và hàng ngàn tù nhân chính trị cũng như những nhân vật bất đồng được trả tự do. Mục đích của Gorbachev khi thực hiện chương trình mở cửa là muốn gây áp lực tới những thành viên bảo thủ bên trong Đảng Cộng sản Liên Xô, những người phản đối các chính sách tái cơ cấu kinh tế của ông, và ông cũng hy vọng rằng thông qua những biện pháp tự do hoá, các cuộc tranh luận, người dân Xô viết sẽ ủng hộ các sáng kiến cải cách của ông.

Tháng 1 năm 1987, Gorbachev kêu gọi dân chủ hoá: đưa ra các yếu tố dân chủ như các cuộc bầu cử nhiều ứng cử viên bên trong hệ thống chính trị Xô viết. Tháng 6 năm 1988, tại Hội nghị lần thứ hai bảy của đảng, Gorbachyov đưa ra các cải cách căn bản nhằm giảm sự kiểm soát của đảng đối với các cơ quan chính phủ. Tháng 12 năm 1988, Xô viết tối cao đồng ý thành lập Đại hội các đại biểu do nhân dân ủy quyền, với những thay đổi hiến pháp để biến tổ chức này trở thành một cơ quan lập pháp. Các cuộc bầu cử Đại hội được tổ chức trên toàn Liên bang Xô viết trong tháng 3 và tháng 4 năm 1989. Ngày 15 tháng 3 năm 1990, Gorbachev  được bầu làm Tổng thống đầu tiên của Liên bang Xô viết.”

–>Nếu như ai cũng có ý thức rằng, tham nhũng đe dọa sự tồn vong của chế độ nhưng cuộc chiến chống tham nhũng chỉ giải quyết phần ngọn, sẽ mọc thêm nhiều những đứa tham nhũng mới.

–>Đêm qua vẫn còn những vụ bạo loạn, nhưng sáng nay, thì Quốc hội đã thông qua Luật An ninh mạng, sắp tới chắc chắn họ cũng sẽ thông qua Luật đặc khu mà né tránh những vấn đề của đất nước.

–>Mình chỉ muốn nói là Đảng đã tự tách mình khỏi nhân dân, không coi ý kiến của nhân dân ra gì. Nếu có chuyện, đừng có mà kêu gọi nhân dân bình tĩnh. Và nhân dân đã không bình tĩnh.

Advertisements

One thought on “Thay đổi thể chế

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.